Η σκοτεινή εποχή της άκρατης χειραγώγησης

Υπερκυβέρνηση. Νέα τάξη πραγμάτων. Σύστημα. Ολιγάρχες. Ελίτ. Λέσχες. Παγκόσμια αγορά. Ολα τα παραπάνω αναφέρονται κατά καιρούς ως η αιτία του κακού για την κατρακύλα των σύγχρονων κοινωνιών και τη χειραγώγηση του λαού. Κάποιοι λένε πως όλα αυτά είναι θεωρίες συνωμοσίας και ότι μόνοι μας ορίζουμε τα πάντα. Αλλοι ότι έχουν βάση τέτοιες υποψίες και ότι είμαστε πιόνια στα χέρια ισχυρών. Εγώ θα έλεγα ότι ενδεχομένως να ισχύουν εν μέρει και τα δύο.

Υπάρχει όμως τα τελευταία δέκα χρόνια κάτι πολύ πιο απλό και συγκεκριμένο, που επηρεάζει τη ζωή μας καθοριστικά, μας χειραγωγεί, διαλύει την κοινωνία και μας καθοδηγεί σε επικίνδυνους δρόμους. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Το facebook, το twitter, το Instagram, το ΤikΤok και δεκάδες ακόμα. Και δεν το λέω εγώ, αλλά αυτοί που τα κατασκεύασαν!

Στο Netflix παίζεται αυτές τις μέρες ένα συγκλονιστικό ντοκιμαντέρ με τίτλο«Το κοινωνικό δίλημμα», που περιγράφει πόσο άλλαξε η ζωή μας με όλα αυτά τα σύγχρονα τεχνολογικά εργαλεία επικοινωνίας που έχουμε πάντα μαζί μας, πάνω μας, δηλαδή στο κινητό μας. Μιλούν άνθρωποι που δημιούργησαν πολλά εξ αυτών, ορισμένα από τα μεγαλύτερα μυαλά της Σίλικον Βάλεϊ, που αντιλήφθηκαν ότι κατασκεύασαν ένα τέρας. Εναν τεχνολογικό Φρανκενστάιν που ξέφυγε από τον έλεγχό τους.

Το ντοκιμαντέρ καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ζωή μας είναι απολύτως ελεγχόμενη, η δε χειραγώγηση των μαζών προσλαμβάνει διαστάσεις πανδημίας χωρίς εμβόλιο! Μας προσφέρουν ένα προϊόν που είναι δωρεάν, αλλά το πραγματικό προϊόν είμαστε εμείς. Τα δεδομένα μας αποθηκεύονται και αξιοποιούνται με σκοπό το κέρδος, χωρίς κανόνες και εν αγνοία μας. Νομίζουμε πως εμείς ελέγχουμε όλες αυτές τις εφαρμογές και αποφασίζουμε μόνοι μας, αλλά ουσιαστικά αυτές μάς ελέγχουν και μας καθοδηγούν σε μια εικονική πραγματικότητα.

Αυτά τα χρυσά παιδιά της τεχνολογίας (που μόνο ψεκασμένα δεν μπορείς να τα πεις) εξηγούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι κάτι μελλοντικό, αλλά ήδη υπάρχει στη ζωή μας και την κυριεύει. Για παράδειγμα, ο δημιουργός του«like» δηλώνει ότι όταν το εμπνεύστηκε, ο σκοπός του ήταν να μοιράζονται οι χρήστες αγάπη και όμορφα συναισθήματα. Δεν μπορούσε τότε να φανταστεί ότι σήμερα θα ήταν μία από τις αιτίες αύξησης των αυτοκτονιών στους εφήβους. Τα στοιχεία που παρουσιάζονται αναφέρουν ότι με την εμφάνιση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αυξήθηκαν κατακόρυφα οι αυτοκτονίες ανηλίκων παγκοσμίως. Στους δε προεφήβους η αύξηση ξεπέρασε κατά πολύ το100%, ενώ όλες τις προηγούμενες δεκαετίες οι σχετικοί αριθμοί ήταν σταθεροί.

Ποιος όμως τα κάνει όλα αυτά, αποξενώνει τους ανθρώπους, καταρρακώνει την παιδική ψυχολογία, προωθεί ψεύτικα μοντέλα ζωής και ομορφιάς, εντείνει τον ανταγωνισμό και προωθεί τη συνεχή επίκριση; Κάποιο σατανικό μυαλό; Κάποιο λόμπι; Οι ιδιοκτήτες αυτών των μέσων; Οχι! Κανείς τους. Πίσω από αυτή την καταστροφή δεν υπάρχει ένοχος. Μόνο ο νόμος του χρήματος... Είναι σαν τα τεχνολογικά μέσα να αυτονομήθηκαν και να λειτουργούν μόνα τους θέλοντας το κακό μας.

Το facebook μάς «σκανάρει», αποθηκεύει τις προτιμήσεις μας, πού πηγαίνουμε, τι βλέπουμε, τι γράφουμε, πόσο χρόνο αφιερώνουμε σε μια φωτογραφία κ.λπ. Στη συνέχεια μας εμφανίζει μόνο τις αναρτήσεις και τις αναφορές που ταιριάζουν στο προφίλ μας. Οχι τα πάντα, όχι όλα όσα γράφονται, άλλα όσα αποφασίζουν οι υπερυπολογιστές ότι πρέπει να βλέπουμε. Φυσικά, μαζί και τις σχετικές διαφημίσεις που έχουν περισσότερες πιθανότητες να μας δελεάσουν. Φτιάχνεται, λοιπόν, ένας εικονικός κόσμος στο κινητό μας, που νομίζουμε ότι είναι το κοινό αίσθημα. Οι «ειδήσεις» που μας εμφανίζουν είναι όσα θέλουν να διαβάσουμε, όχι όλα όσα γράφονται πραγματικά.

Παράλληλα, τα συστήματα αυτών των μέσων είναι τέτοια που με κάθε τρόπο προκαλούν εθισμό, αντίστοιχο με αυτόν των ναρκωτικών. Με ειδοποιήσεις, ήχους, κοινοποιήσεις και άλλα κόλπα σε εθίζουν να μπαίνεις συνεχώς στο κινητό, να αφιερώνεις ατελείωτες ώρες για να βλέπεις και πολλές διαφημίσεις. Ολο το οικοδόμημα είναι κατασκευασμένο για να εξυπηρετεί εμπορικές ανάγκες και το κυνήγι του χρήματος. Και είναι ανεξέλεγκτο! Είσαι εσύ, απέναντι σε υπερυπολογιστές που σε βομβαρδίζουν. Ανιση η μάχη... Ακόμα κι αν νομίζεις ότι μπορείς να αντισταθείς, η πράξη αποδεικνύει ότι είναι σχεδόν αδύνατον.

Τα μετανοημένα παιδιά της Σίλικον Βάλεϊ προτείνουν είτε να κλείσουμε όλες αυτές τις εφαρμογές είτε να αφαιρέσουμε όλες τις ειδοποιήσεις. Σε κάθε περίπτωση, θεωρούν απαγορευτικά όλα τα σόσιαλ μίντια πριν από το λύκειο. Αυτή είναι, λοιπόν, η μάστιγα της εποχής μας. Η βασική αιτία που μας οδηγεί σε αποχαύνωση, διάλυση και καταστροφή.

Τα κοινωνικά δίκτυα έφεραν βέβαια και πολλά καλά. Βοήθησαν στην επικοινωνία εξ αποστάσεως και στην ελεύθερη διακίνηση απόψεων, παρακάμπτοντας τα ελεγχόμενα μέσα ενημέρωσης και την προπαγάνδα της εξουσίας. Ομως παράλληλα προκάλεσαν σύγχυση, διασπορά ψευδών ειδήσεων, κοινωνικές εντάσεις. Γι' αυτό απαιτείται η επιστροφή στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης, όσα τουλάχιστον είναι ακόμα ανεξάρτητα και ελεύθερα.

Η ανθρωπότητα αρνείται, δυστυχώς, να πάρει τα μαθήματά της. Κάνει τα ίδια λάθη από την εποχή του πύργου της Βαβέλ. Η τεχνολογία έχει πολλά καλά, αρκεί να μη λειτουργεί ανεξέλεγκτα. Τότε μετατρέπεται σε κατάρα.

 Δημήτρης Ριζούλης - Δημοσιογράφος

Αρχισυντάκτης εφημ. «Δημοκρατία»

 

Η σκοτεινή εποχή της άκρατης χειραγώγησης

Υπερκυβέρνηση. Νέα τάξη πραγμάτων. Σύστημα. Ολιγάρχες. Ελίτ. Λέσχες. Παγκόσμια αγορά. Ολα τα παραπάνω αναφέρονται κατά καιρούς ως η αιτία του κακού για την κατρακύλα των σύγχρονων κοινωνιών και τη χειραγώγηση του λαού. Κάποιοι λένε πως όλα αυτά είναι θεωρίες συνωμοσίας και ότι μόνοι μας ορίζουμε τα πάντα. Αλλοι ότι έχουν βάση τέτοιες υποψίες και ότι είμαστε πιόνια στα χέρια ισχυρών. Εγώ θα έλεγα ότι ενδεχομένως να ισχύουν εν μέρει και τα δύο.

Υπάρχει όμως τα τελευταία δέκα χρόνια κάτι πολύ πιο απλό και συγκεκριμένο, που επηρεάζει τη ζωή μας καθοριστικά, μας χειραγωγεί, διαλύει την κοινωνία και μας καθοδηγεί σε επικίνδυνους δρόμους. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Το facebook, το twitter, το Instagram, το ΤikΤok και δεκάδες ακόμα. Και δεν το λέω εγώ, αλλά αυτοί που τα κατασκεύασαν!

Στο Netflix παίζεται αυτές τις μέρες ένα συγκλονιστικό ντοκιμαντέρ με τίτλο«Το κοινωνικό δίλημμα», που περιγράφει πόσο άλλαξε η ζωή μας με όλα αυτά τα σύγχρονα τεχνολογικά εργαλεία επικοινωνίας που έχουμε πάντα μαζί μας, πάνω μας, δηλαδή στο κινητό μας. Μιλούν άνθρωποι που δημιούργησαν πολλά εξ αυτών, ορισμένα από τα μεγαλύτερα μυαλά της Σίλικον Βάλεϊ, που αντιλήφθηκαν ότι κατασκεύασαν ένα τέρας. Εναν τεχνολογικό Φρανκενστάιν που ξέφυγε από τον έλεγχό τους.

Το ντοκιμαντέρ καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ζωή μας είναι απολύτως ελεγχόμενη, η δε χειραγώγηση των μαζών προσλαμβάνει διαστάσεις πανδημίας χωρίς εμβόλιο! Μας προσφέρουν ένα προϊόν που είναι δωρεάν, αλλά το πραγματικό προϊόν είμαστε εμείς. Τα δεδομένα μας αποθηκεύονται και αξιοποιούνται με σκοπό το κέρδος, χωρίς κανόνες και εν αγνοία μας. Νομίζουμε πως εμείς ελέγχουμε όλες αυτές τις εφαρμογές και αποφασίζουμε μόνοι μας, αλλά ουσιαστικά αυτές μάς ελέγχουν και μας καθοδηγούν σε μια εικονική πραγματικότητα.

Αυτά τα χρυσά παιδιά της τεχνολογίας (που μόνο ψεκασμένα δεν μπορείς να τα πεις) εξηγούν ότι η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι κάτι μελλοντικό, αλλά ήδη υπάρχει στη ζωή μας και την κυριεύει. Για παράδειγμα, ο δημιουργός του«like» δηλώνει ότι όταν το εμπνεύστηκε, ο σκοπός του ήταν να μοιράζονται οι χρήστες αγάπη και όμορφα συναισθήματα. Δεν μπορούσε τότε να φανταστεί ότι σήμερα θα ήταν μία από τις αιτίες αύξησης των αυτοκτονιών στους εφήβους. Τα στοιχεία που παρουσιάζονται αναφέρουν ότι με την εμφάνιση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης αυξήθηκαν κατακόρυφα οι αυτοκτονίες ανηλίκων παγκοσμίως. Στους δε προεφήβους η αύξηση ξεπέρασε κατά πολύ το100%, ενώ όλες τις προηγούμενες δεκαετίες οι σχετικοί αριθμοί ήταν σταθεροί.

Ποιος όμως τα κάνει όλα αυτά, αποξενώνει τους ανθρώπους, καταρρακώνει την παιδική ψυχολογία, προωθεί ψεύτικα μοντέλα ζωής και ομορφιάς, εντείνει τον ανταγωνισμό και προωθεί τη συνεχή επίκριση; Κάποιο σατανικό μυαλό; Κάποιο λόμπι; Οι ιδιοκτήτες αυτών των μέσων; Οχι! Κανείς τους. Πίσω από αυτή την καταστροφή δεν υπάρχει ένοχος. Μόνο ο νόμος του χρήματος... Είναι σαν τα τεχνολογικά μέσα να αυτονομήθηκαν και να λειτουργούν μόνα τους θέλοντας το κακό μας.

Το facebook μάς «σκανάρει», αποθηκεύει τις προτιμήσεις μας, πού πηγαίνουμε, τι βλέπουμε, τι γράφουμε, πόσο χρόνο αφιερώνουμε σε μια φωτογραφία κ.λπ. Στη συνέχεια μας εμφανίζει μόνο τις αναρτήσεις και τις αναφορές που ταιριάζουν στο προφίλ μας. Οχι τα πάντα, όχι όλα όσα γράφονται, άλλα όσα αποφασίζουν οι υπερυπολογιστές ότι πρέπει να βλέπουμε. Φυσικά, μαζί και τις σχετικές διαφημίσεις που έχουν περισσότερες πιθανότητες να μας δελεάσουν. Φτιάχνεται, λοιπόν, ένας εικονικός κόσμος στο κινητό μας, που νομίζουμε ότι είναι το κοινό αίσθημα. Οι «ειδήσεις» που μας εμφανίζουν είναι όσα θέλουν να διαβάσουμε, όχι όλα όσα γράφονται πραγματικά.

Παράλληλα, τα συστήματα αυτών των μέσων είναι τέτοια που με κάθε τρόπο προκαλούν εθισμό, αντίστοιχο με αυτόν των ναρκωτικών. Με ειδοποιήσεις, ήχους, κοινοποιήσεις και άλλα κόλπα σε εθίζουν να μπαίνεις συνεχώς στο κινητό, να αφιερώνεις ατελείωτες ώρες για να βλέπεις και πολλές διαφημίσεις. Ολο το οικοδόμημα είναι κατασκευασμένο για να εξυπηρετεί εμπορικές ανάγκες και το κυνήγι του χρήματος. Και είναι ανεξέλεγκτο! Είσαι εσύ, απέναντι σε υπερυπολογιστές που σε βομβαρδίζουν. Ανιση η μάχη... Ακόμα κι αν νομίζεις ότι μπορείς να αντισταθείς, η πράξη αποδεικνύει ότι είναι σχεδόν αδύνατον.

Τα μετανοημένα παιδιά της Σίλικον Βάλεϊ προτείνουν είτε να κλείσουμε όλες αυτές τις εφαρμογές είτε να αφαιρέσουμε όλες τις ειδοποιήσεις. Σε κάθε περίπτωση, θεωρούν απαγορευτικά όλα τα σόσιαλ μίντια πριν από το λύκειο. Αυτή είναι, λοιπόν, η μάστιγα της εποχής μας. Η βασική αιτία που μας οδηγεί σε αποχαύνωση, διάλυση και καταστροφή.

Τα κοινωνικά δίκτυα έφεραν βέβαια και πολλά καλά. Βοήθησαν στην επικοινωνία εξ αποστάσεως και στην ελεύθερη διακίνηση απόψεων, παρακάμπτοντας τα ελεγχόμενα μέσα ενημέρωσης και την προπαγάνδα της εξουσίας. Ομως παράλληλα προκάλεσαν σύγχυση, διασπορά ψευδών ειδήσεων, κοινωνικές εντάσεις. Γι' αυτό απαιτείται η επιστροφή στα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης, όσα τουλάχιστον είναι ακόμα ανεξάρτητα και ελεύθερα.

Η ανθρωπότητα αρνείται, δυστυχώς, να πάρει τα μαθήματά της. Κάνει τα ίδια λάθη από την εποχή του πύργου της Βαβέλ. Η τεχνολογία έχει πολλά καλά, αρκεί να μη λειτουργεί ανεξέλεγκτα. Τότε μετατρέπεται σε κατάρα.

 Δημήτρης Ριζούλης - Δημοσιογράφος

Αρχισυντάκτης εφημ. «Δημοκρατία»

 

Σε τι ακριβώς στοχεύει το πρόγραμμα "Erasmus";

Η ΓΕΝΙΑ ΤΟΥ ΕΡΑΣΜΟΥΣ

Άρθρο του Paolo Borgognone 

Μετάφραση: Ιωάννης Αυξεντίου

Η γενιά του Εράσμους είναι ένα σχέδιο κοινωνικής μηχανικής και το αντικείμενο της κοινωνικής μαζικής παραγωγής του σύγχρονου καπιταλισμού (με άλλα λόγια, η γενιά του Εράσμους είναι το προϊόν της κοινωνίας στην οποία ζούμε).

Αυτή η άποψή μας επιβεβαιώνεται από τα όσα είπαν γι΄αυτό το θέμα κάποιοι 'διδάσκαλοι' του σύγχρονου [κοινωνικού] φιλελευθερισμού, όπως ο Daniel Cohn-Bendit και ο Umberto Eco. Πράγματι, ήταν αυτοί που θεωρητικολόγησαν την υποχρεωτική καθιέρωση της κοινωνίας Εράσμους, με στόχο την διάλυση κάθε συλλογικής ταυτότητας των ευρωπαϊκών λαών (εθνική ταυτότητα, θρησκευτική, ταξική, ακόμη και αυτής του φύλου) μέσα στο σκοπίμως συγχητικό, μετα-εθνικό και μετα-ιδεολογικό μάγμα της 'Κοσμοπόλεως'. «Εγώ», ανέφερε επί του θέματος ο Cohn-Bendit, «θα ήθελα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να χρηματοδοτεί κάθε χρόνο την φοίτηση στο εξωτερικό ενός εκατομμυρίου Ευρωπαίων φοιτητών που, στατιστικά, θα σύναπταν ερωτικές σχέσεις. Τι εθνικότητα θα είχε ο γιός μιας Ολλανδής γεννημένης στο Άμστερνταμ από γονείς Τούρκους και ένα Γάλλος γεννημένος στο Παρίσι από Μαροκινούς γονείς; Ευρωπαϊκή».

Υπό αυτή την έννοια, η ιδέα της ευρωπαϊκής ταυτότητας που περιγράφεται από τον Cohn-Bendit δεν έχει καμία σύνδεση με την αυθεντική, χιλιετή και πλουραλιστική ευρωπαϊκή παράδοση των λαών και των εθνών αλλά υλοποιεί, εντος της παγκόσμιας αγοράς, την πλήρη άρνηση της. 

Ο Daniel Cohn-Bendit επανεφευρίσκει την ευγενή σημασία της ευρωπαϊκής ταυτότητας αποδίδοντας της μετα-ταυτοτικά χαρακτηριστικά. Βασισμένος στην υποκουλτούρα του ‘68, αναπροσαρμοσμένη βέβαια σε μεταμοντέρνα έκδοση, αρνείται και απονομιμοποιεί τις κατηγορίες του έθνους, της οικογένειας και της θρησκείας.

Σε μία κοινωνία των αγορών, νεανίζουσα και μετα-ταυτοτική, η κουλτούρα της χωρίς σύνορα διασκέδασης (Erasmus Culture), στην πραγματικότητα χρησιμεύει ως εφαλτήριο για την δημιουργία των απαθών και υποδεέστερων μαζών, όπως δηλαδη θέλει τους νέους Ευρωπαίους του 21ου αιώνα η φιλελεύθερη και αριστερή διανόηση. Στην Ευρωπαϊκή Ἐνωση που έχουν στο μυαλό τους οι ελίτ των Βρυξελών, οι παραδοσιακές ταυτότητες των λαών και των εθνών θα πρέπει να γίνουν απλά τουριστικά αξιοθέατα, που θα αποσκοπούν στην ικανοποίηση των εξωτικών περιπλανήσεων της νέας μεσαίας παγκόσμιας τάξης σε αναζήτηση μαγειρικών και σεξουαλικών συγχρωτισμών με κόσμους που γίνονται αντιληπτοί απλοϊκά ως 'άλλοι'.

Η πλήρης απελευθέρωση των αστικών ηθών, διευκολυμένη από την μείωση του κόστους της πληροφόρησης και της επέλασης της υποκουλτούρας της πλανητικής κινητικότητας, ήταν, εξ ορισμού, το αντικείμενο αναφοράς των ιδεολόγων της 'διαρκούς κοινωνίας Εράσμους'. Ήδη από τον Ιανουάριο του 2012, ο Umberto Eco είχε δηλώσει ότι η Ευρωπαϊκή Ἐνωση θα έπρεπε να πηγάσει μέσα από μία 'σεξουαλική επανάσταση', προπαιδευτική στον αφανισμό κάθε ταυτότητας ερμηνευμένης ως δυνητικό εμπόδιο στην πορεία της εξάπλωσης της παγκόσμιας αγοράς του καταναλωτισμού και των ελεύθερων επιθυμιών. Ο Umberto Eco είπε πράγματι, ότι η σεξουαλική επανάσταση που γεννήθηκε από την λεγόμενη 'Erasmus Experience' θα έσβηνε κάθε απομεινάρι ταυτότητας και θα διευκόλυνε στην διαμόρφωση μιας ευρωπαϊκής υπηκοότητας πολιτιστικά εναρμονισμένης με τις πολιτικές αρχές της φιλελεύθερης-προοδευτικής αφήγησης: «Ένας Καταλανός φοιτητής συναντά μία νεαρή Φιαμίνγκα, ερωτεύονται, παντρεύονται, γίνονται Ευρωπαίοι όπως τα παιδιά τους. Το Εράσμους θα έπρεπε να είναι υποχρεωτικό. Να περνάς μία χρονική περίοδο στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για να ενσωματώνεσαι».

Στις ημέρες μας, η 'ενσωμάτωση' είναι συνώνυμο της τυφλής λατρείας προς τον τρόπο ζωής των ευκατάστατων και σνομπ τάξεων των πλανητικών μεγαλουπόλεων (Παρίσι, Λονδίνο, Νέα Υόρκη). Να είσαι 'ενσωματωμένος' σημαίνει, ιδιαίτερα για τις νέες γενιές, κυνικές και πλήρως κατακτημένες από την μεταμοντέρνα θρησκεία του χρήματος και της κινητικότητας, να 'είσαι όπως οι άλλοι'. Να ακολουθείς δηλαδή τις ίδιες μόδες όσον αφορά την ενδυμασία και τις μουσικές προτιμήσεις. Επιπρόσθετα σημαίνει να μοιράζεσαι τις ίδιες διασκεδάσεις και να επιθυμείς τα ίδια πράγματα, ανεξάρτητα από την εθνική και πολιτισμική σου καταγωγή.

Στην εποχή μας, παρατηρούμε μία ξέφρενη κούρσα των νέων γενιών, προς την ένταξη στον πιο επιδεικτικό κομφορμισμό. 'Να είσαι όπως οι άλλοι' είναι πράγματι ο αναγκαίος όρος για να αισθανθείς κοινωνικά αποδεκτός από τους άλλους, δηλαδή ενσωματωμένος και 'μέρος του όλου'. 

Το Εράσμους είναι, προπάντων, το συνώνυμο μιας αληθινής αντεπανάστασης που έχει ως στόχο να θάψει οποιοδήποτε είδος αγώνα, όχι μόνον της δεξιάς αλλά και κάθε άλλης μη-φιλελεύθερης ιδεολογίας. Η εξάλειψη κάθε παραδοσιακής ταυτότητας θέτει σε κίνδυνο όχι μόνον τα 'συντηρητικά' χαρακτηριστικά των σύγχρονων αστικών κοινωνιών αλλά επίσης και εκείνες τις ιπποτικές αξίες (τιμή, αφοσίωση, αλληλεγγύη, ηρωισμό) του παλαιάς κοπής σοσιαλισμού. Η άνοδος, ακόμη και πολιτική, εκείνων που αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους εντός της υποκουλτούρας της γενιάς του Εράσμους θα οδηγήσει, αναπόφευκτα, σε εκείνη την κατεύθυνση που ο Γάλλος φιλόσοφος Olivier Rey αποκάλεσε, στο βιβλίο του 'Χωρίς μέτρο' «η κολασμένη πορεία της προόδου προς το μηδενιστικό βάραθρο της ιστορίας».

http://theodotus.blogspot.com/2017/01/blog-post_22.html#more

Οι Watchmen έρχονται…

Οι Watchmen έρχονται…

Πιάνοντας συχνά τον σφυγμό της κοινωνίας ο κινηματογράφος και η καινούργια του εκδοχή, οι υπερπαραγωγές / τηλεοπτικές σειρές, φέρνουν στην επιφάνεια ανησυχίες, βιώματα και καταστάσεις.

Ο αμερικανικός οργανισμός κινηματογραφικών παραγωγών Home Box Office (HBO), μετά το τέλος της παγκόσμιας του επιτυχίας «Game of Thrones», φέρνει στη μικρή οθόνη μια καινούργια εκδοχή του πασίγνωστου κόμικ/βιβλίου «Watchmen». 

Το θέμα αφορά τη δράση μιας ομάδας «ιδιαίτερων» εκδικητών (=βιτζιλάντες) που παίρνουν πρωτοβουλίες διόρθωσης των κακώς κειμένων της κοινωνίας. Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την αδυναμία των αρχών ασφαλείας να πολεμήσουν την παραβατικότητα και το έγκλημα. Εκτιμάται πως η καινούργια σειρά, που απογειώνει την αντίληψη κύκλων της κοινωνίας για την ορθολογική λειτουργία της αυτοδικίας απέναντι στην αδράνεια των δημοσίων αρχών, θα ξεπεράσει την επιτυχία του «Game of Thrones» και θα σπάσει όλα τα ρεκόρ τηλεθέασης.

Γιατί συμβαίνει αυτό; Διότι προφανώς η κοινωνία ψάχνει για διεξόδους απέναντι στην αδυναμία του δημοσίου να εκπληρώσει κάποιες βασικές του υποχρεώσεις. Πού είναι η ασφάλεια των πολιτών και η εξασφάλιση της ομαλής καθημερινότητας, για τις οποίες μάλιστα χρυσοπληρώνουμε μέσω της φορολογίας;

Και στη χώρα μας οι Watchmen θα έχουν τεράστια επιτυχία. Γιατί τα αίτια απογοήτευσης με τις δημόσιες αρχές παραμένουν υψηλά. Παρά κάποιες προσπάθειες οι ομάδες των αναρχικών και των μπαχαλάκηδων συνεχίζουν να αλωνίζουν κι ατιμώρητα να καταλύουν κάθε λογική νόμου και τάξης. 

Σοβαρότερο όμως είναι το πρόβλημα των παράνομων αλλοδαπών. Παραβιάζουν συνεχώς τα σύνορά και γεμίζουν χώρους εγκατάστασης ή διεκπεραιώνονται, δίχως οργάνωση ή πρόγραμμα, σε διάφορες περιοχές της χώρας. Εκεί εμφανίζονται συχνότατα φαινόμενα παραβατικότητας φορτώνοντας τους τοπικούς πληθυσμούς με ανασφάλεια κι οργή.

Αντιλήψεις αυτοδικίας συχνά έρχονται στην επιφάνεια κι ο κόσμος φορτίζεται με παρόμοιες φαντασιώσεις. Το όραμα των Watchmen αρχίζει να κυριαρχεί στην κοινωνία καλλιεργώντας μια ατμόσφαιρα ιδιαίτερα επικίνδυνη. Στο εξωτερικό μάλιστα το φαινόμενο προκαλεί και φιλοσοφικούς στοχασμούς ώστε ο βιντζιλαντισμός να αποτελεί κι αντικείμενο μελέτης στα Πανεπιστήμια. Ο οίκος Blackwells της Οξφόρδης φρόντισε και για την έκδοση τέτοιων πραγματειών.

Ανδρέας Ανδριανόπουλος

Ο ΣΟΡΟΣ, Η ΕΣΠΕΡΑΝΤΟ, ΚΑΙ Η ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑΣ

Γράφει ο Ιωάννης Αυξεντίου

Ο σκοπός αυτού του άρθρου είναι να φέρει στο φως τη φιλοσοφία που κρύβεται πίσω από τις δραστηριότητες του πολύ γνωστού ιουδαϊκής καταγωγής πολυεκατομμυριούχου Τζωρτζ Σόρος, ο οποίος απασχολεί τη διεθνή κοινότητα εδώ και δεκαετίες. 

Ο Τζωρτζ Σόρος πρεσβεύει μία πολιτική και κοινωνική φιλοσοφία η οποία συνοψίζεται από τον ίδιο ως εξής: 

«…Επιπλέον, η ‘ανοιχτή κοινωνία’ ως παγκόσμια έννοια υπερβαίνει όλα τα σύνορα. Οι κοινωνίες αντλούν τη συνοχή τους από κοινές αξίες. Αυτές οι αξίες έχουν ρίζες στην κουλτούρα, τη θρησκεία, την ιστορία και την παράδοση. Όταν μία κοινωνία δεν έχει σύνορα, πού βρίσκονται οι κοινές αξίες; Πιστεύω ότι υπάρχει μόνο μία πιθανή πηγή: η έννοια της ανοιχτής κοινωνίας» 

(George Soros, The Capitalist Threat, The Antlatic, February 1997). 

Ο Σόρος πιστεύει ότι δεν υπάρχουν αξιωματικές αλήθειες, ότι ουδείς γνωρίζει την αλήθεια, οπότε για να απαλειφθούν οι συγκρούσεις μεταξύ των διαφορετικών κοσμοθεωρήσεων, για να επικρατήσει η κοινωνική ειρήνη, πρέπει να ισχύσει ο απόλυτος υποκειμενισμός και η ανοχή σε κάθε διαφορετική ιδέα, άποψη και στάση ζωής: Η μόνη αλήθεια είναι ότι δεν υπάρχει αλήθεια. Το πρόβλημα με τον Σόρος έγκειται στο γεγονός ότι αυτό τον οραματισμό του προσπαθεί να τον εφαρμόσει πρακτικά στην ανθρωπότητα, χρησιμοποιώντας ως μέσον την τεράστια οικονομική δύναμη που διαθέτει. 

Συνήθως, οι ρίζες της φιλοσοφίας του ανάγονται από τους διάφορους ερευνητές στο δάσκαλό του, τον ιουδαϊκής καταγωγής φιλόσοφο της επιστήμης Καρλ Πόπερ. Αυτή η άποψη δεν είναι εσφαλμένη, πράγματι πολλά στοιχεία της σκέψης αυτού του φιλοσόφου (π.χ. η θεωρία των ‘ανοιχτών κοινωνιών’, κλπ) έχουν επηρεάσει τον Σόρος, όμως η καταγωγή της όλης φιλοσοφίας του πηγαίνει ακόμη πιο πίσω στο χρόνο: Ήταν η εποχή που κάποιοι Εβραίοι στοχαστές άρχισαν να επεξεργάζονται μία κοσμοπολίτικη–παγκοσμιοποιητική πολιτική, κοινωνική και θρησκευτική φιλοσοφία και ένα πρακτικό σχέδιο εφαρμογής αυτής της φιλοσοφίας.

Θα αρχίσουμε το ταξίδι μας στο χρόνο, με μία παράδοξη δήλωση του Σόρος όσον αφορά την οικογενειακή του ιστορία: «γεννήθηκα σε ένα ιουδαϊκό, αντισημιτικό σπίτι». Υπονοώντας με αυτή τη φράση ότι οι γονείς του, αν και ιουδαϊκής καταγωγής δεν είχαν σχέσεις με τον Ιουδαϊσμό και με το Σιωνισμό. Και μάλλον φαίνεται ότι ακολουθεί τ’ αχνάρια της οικογένειας του μια που και ο ίδιος δεν έχει σχέση με τον Ιουδαϊσμό, αλλά και στο Ισραήλ ούτε ταξίδι δεν μπορεί να πάει, μια που οι εκεί σιωνιστικές κυβερνήσεις τον θεωρούν εχθρό τους. 

Ο πατέρας του Σόρος, Tivadar Soros (αρχικό όνομα Theodor Schwarz) ήταν ένας δικηγόρος με κοσμοπολίτικες ιδέες, είχε απορρίψει την ιουδαϊκή θρησκεία και ασπάστηκε μία νέα... Δραστηριοποιήθηκε στη διάδοση της τεχνητής διεθνούς γλώσσας Εσπεράντο και γι αυτό το σκοπό ίδρυσε το 1922 το περιοδικό Literatura Mondo. Ο λόγος για τον οποίο αποκαλέσαμε ‘θρησκεία’ τη γλώσσα Εσπεράντο θα φανεί στη συνέχεια.

Ο εφευρέτης αυτής της γλώσσας υπήρξε ο Ιουδαίος γιατρός Ludwik Lejzer Zamenhof. Ήταν μία προσωπικότητα που διακατεχόταν από εκείνες τις τυπικές μεσσιανικές-χιλιαστικές και οικουμενιστικές δοξασίες που χαρακτήριζαν πολλούς Εβραίους εκείνης της εποχής. Δηλαδή, μια πίστη σε μία οικουμένη χωρίς σύνορα, χωρίς διαφορές, χωρίς δόγματα, μία ενιαία θρησκεία που θα περιλάμβανε στοιχεία από όλες τις παραδοσιακές θρησκείες. Με άλλα λόγια μία φιλοσοφία που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως πρόδρομος της φιλοσοφίας της New Age (Νέας Εποχής).

Πράγματι, ο Zamenhof δημιούργησε μία νέα θρησκεία που την ονόμασε Homaranismo από την λέξη εσπεράντο Homaro που σημάνει ανθρωπότητα. Αυτή η θρησκεία στηριζόταν πάνω στις διδασκαλίες ενός ραββίνου του Hillel the Elder ο οποίος έζησε στην Ιερουσαλήμ την εποχή του Ηρώδη. Ο Homaranismo ήταν ουσιαστικώς μία οκουμενιστική θρησκεία, η οποία αποδεχόμενη ότι ουδείς κατέχει τη μία και μόνη αλήθεια έθετε τις βάσεις του σύγχρονου οικουμενισμού αλλά και του κοσμοπολίτικου υποκειμενισμού. Είναι αξιοσημείωτο ότι αργότερα, μία από τις κόρες του Zamenhof, η Lidia ασπάστηκε την ιρανική θρησκεία του Μπαχαϊσμού ο οποίος: «αποδίδει έμφαση στην πνευματική ενότητα της ανθρωπότητας και την κρυμμένη ενότητα όλων των μεγάλων θρησκειών του κόσμου. Η θρησκευτική ιστορία εκδηλώθηκε μέσα από μία σειρά θείων αγγελιαφόρων, οι οποίοι εγκαθίδρυσαν την κατάλληλη για τις ανάγκες της εποχής τους θρησκεία. Σε αυτούς τους θείους αγγελιαφόρους σύμφωνα με την Πίστη Μπαχάι περιλαμβάνεται ο Αβραάμ, ο Μωυσής, ο Ζωροάστρης, ο Βούδας, ο Κρίσνα, ο Ιησούς, ο Μωάμεθ και προσφάτως, ο Μπαμπ και ο Μπαχαολλά. Στην Μπαχάι Πίστη κάθε αγγελιαφόρος φέρεται ότι δίδαξε αυτό που θα ακολουθούσαν οι επόμενοι αγγελιαφόροι και ότι οι ισχυρισμοί και οι διδασκαλίες του Μπαχαολλά εκπληρώνουν τις εσχατολογικές υποσχέσεις προγενέστερων γραφών. Η ανθρωπότητα γίνεται κατανοητή ως εμπλεκόμενη σε μία συλλογική εξελικτική διαδικασία με σκοπό τη σταδιακή εγκαθίδρυση της ειρήνης, της δικαιοσύνης και της ενότητας σε παγκόσμιο επίπεδο…» Από την Εσπεράντο στον Homaranismo έως τον Μπαχαϊσμό και μέχρι την Open Society (ανοιχτή κοινωνία), είναι ένα τσιγάρο δρόμος, όπως λέει και το γνωστό τραγούδι. Στο άρθρο των New York Τimes με τίτλο How Do You Say ‘Billionaire’ in Esperanto? απεικονίζεται ο Τζωρτζ Σόρος σε μία ομιλία του για τη γλώσσα Εσπεράντο και διακρίνεται η εικόνα του Lejzer Zamenhof.

Όμως τι αντανακλούν όσα περιγράψαμε; Ο ιουδαϊκός μεσσιανισμός επειδή δεν οραματίζεται την Ουράνια Ιερουσαλήμ αλλά προσβλέπει στη γήινη βασιλεία, δεν επηρέασε μόνον τους πιστούς αυτής της θρησκείας αλλά και γενικότερα όλη την εβραϊκή κοσμική σκέψη, η οποία κάθε τόσο εφευρίσκει τους δικού της μεσσιανισμούς που θέλουν να σχεδιάσουν τον κόσμο όπως εκείνοι νομίζουν ότι πρέπει να είναι. 

Έτσι, αυτός ο ιουδαϊκος κοσμικός μεσσιανισμός μας έδωσε διάφορα ρεύματα: την Eσπεράντο, τον φιλελευθερισμό, τον μαρξισμό, τον πολιτιστικό μαρξισμό (Σχολή Φρανκφούρτης) και τέλος την ‘Open Society’. Η εβραϊκή σκέψη δεν ανέχεται αυτό τον κόσμο, δεν τον μπορεί, δεν τον αντέχει, αισθάνεται ξένη, γιατί αποξενώθηκε από το Δημιουργό αυτού του κόσμου. Εξού και η γνωστική πίστη που χαρακτηρίζει όλα αυτά τα ρεύματα και που τόσο έντονα φανερώνεται στον Σόρος: η πίστη δηλαδή ότι είναι δυνατή η παρέμβαση στο πραγματικό, ότι είναι δυνατή η μεταστοιχείωση του πραγματικού.

Ο Τζωρτζ Σόρος και ο Καρλ Πόπερ αποτελούν ίσως το πιο παράδοξο επίτευγμα του ιουδαϊκού μεσσιανισμού: είναι οι μεσσιανιστές του αντιμεσσιανισμού, οι κατέχοντες την αλήθεια της άρνησης της αλήθειας.

http://theodotus.blogspot.com/2019/03/blog-post_13.html#more

Η χαμένη νομιμοποίηση

Γιατί η διακυβέρνηση έχει γίνει 

δυσκολότερη από ποτέ

Ian Bremmer 20/11/2013

(Ο IAN BREMMER είναι πρόεδρος του Eurasia Group και συγγραφέας τού βιβλίου με τίτλο Every Nation for Itself: What Happens When No One Leads the World)

Ένα από τα πιο σημαντικά ζητήματα που αντιμετωπίζει ο κόσμος είναι ο αυξανόμενος βαθμός που οι πολιτικές ελίτ είναι ευάλωτες. Αυτό το πρόβλημα κάνει την αποτελεσματική ηγεσία στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα πολύ πιο δύσκολη, και γι’ αυτόν τον λόγο το Συμβούλιο για μια Παγκόσμια Ατζέντα για το Γεωπολιτικό Ρίσκο (Global Agenda Council on Geopolitical Risk) του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, το επέλεξε ως κεντρικό ζήτημα για το 2014. Καθώς η σκόνη τής παγκόσμιας οικονομικής κρίσης κατακάθεται τελικά, μπορεί να φαίνεται ότι τα πράγματα έχουν αρχίσει να εξομαλύνονται. Οι Ηνωμένες Πολιτείες βρίσκουν τον βηματισμό τους για μια επιστροφή σε ήπια ανάπτυξη. Η ευρωζώνη έχει βασίσει την ύπαρξή της σε αυτό. Οι αναδυόμενες αγορές, όπως η Βραζιλία, η Κίνα, η Ινδία, η Τουρκία και οι άλλοι συνεχίζουν να ανεβαίνουν, αν και με βραδύτερο ρυθμό.

Την ίδια στιγμή, ωστόσο, οι πολιτικές ελίτ αντιμετωπίζουν τρομερές νέες προκλήσεις, καθώς οι πολίτες χρησιμοποιούν νέα εργαλεία για να προβάλλουν νέες απαιτήσεις, να συντονίζουν τις διαμαρτυρίες τους και να συγκεντρώνουν την συλλογική τους δύναμη. Οι κυβερνήσεις όλων των ειδών προσπαθούν να βρουν βραχυπρόθεσμες λύσεις που θα τις βοηθήσουν μέσα στον επόμενο οικονομικό κύκλο, τις επόμενες εκλογές, την επόμενη πολιτική μετάβαση. Το αποτέλεσμα είναι μια παγκόσμια κρίση νομιμοποίησης.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι κατακερματισμένες εκλογικές περιφέρειες και οι ομάδες συμφερόντων τού Κογκρέσου και ένα όλο και πιο περιορισμένο σύνολο οικονομικών και ιδεολογικών συμφερόντων έχουν οδηγήσει σε έντονο κομματισμό. Ένας αυξανόμενος αριθμός Αμερικανών λένε στους δημοσκόπους ότι πάρα πολλοί από τους εκλεγμένους ηγέτες τους δεν εκπροσωπούν τα συμφέροντά τους ή τις αξίες τους. Στην Ευρώπη, πολλοί πολίτες διαμαρτύρονται ότι οι κρίσιμες πολιτικές αποφάσεις λαμβάνονται από ανεξέλεγκτους αξιωματούχους που κυβερνούν έξω από τα εθνικά σύνορα. Στις δημοκρατίες των αναδυόμενων αγορών, όπως η Βραζιλία, η Ινδία, η Νότια Αφρική και η Τουρκία, οι ηγέτες αντιμετωπίζουν μια επεκτεινόμενη και ανήσυχη μεσαία τάξη, την ώρα που η επιβράδυνση της ανάπτυξης περιορίζει την ικανότητά τους να ξεφύγουν από τα πολιτικά προβλήματά τους. Σε απολυταρχικά κράτη όπως η Κίνα και η Ρωσία, οι διαδηλώσεις για οικονομικά και περιβαλλοντικά θέματα, ή για την διαφθορά και την ανικανότητα των τοπικών αξιωματούχων, κινδυνεύει να επεκταθεί σε ευρύτερα ξεσπάσματα δυσαρέσκειας.

Οι ηγέτες όλων αυτών των κρατών πάσχουν από ένα «έλλειμμα νομιμοποίησης». Αυτοί που θα οδηγήσουν τις χώρες τους προς την ανάκαμψη ή μέσα από τα επόμενα λεπτεπίλεπτα στάδια προς την ανάπτυξη, βρίσκονται αντιμέτωποι με την έλλειψη καλών επιλογών. Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στους πολιτικούς ηγέτες. Οι εταιρικοί ιθύνοντες αντιμετωπίζουν τα δικά τους ρίσκα καθώς οι εταιρείες των οποίων ηγούνται αντιμετωπίζουν νέους ελέγχους τόσο από τους καταναλωτές που έχουν ενισχυθεί από τα νέα επικοινωνιακά εργαλεία όσο και από τους αυξανόμενα πολιορκημένους πολιτικούς αξιωματούχους.

Το πρώτο σημείο πίεσης, ιδιαίτερα για τους πολιτικούς ηγέτες των χωρών στις αναδυόμενες αγορές, είναι η άνοδος της ολοένα και πιο απαιτητικής μεσαίας τάξης. Η ανάπτυξη έχει επιβραδυνθεί στις περισσότερες από τις χώρες αυτές, και οι πολιτικοί βρίσκονται τώρα αντιμέτωποι με τον επικίνδυνο συνδυασμό των πιο μετριοπαθών οικονομικών προοπτικών, της αύξησης της δημόσιας προσδοκίας για βελτίωση του βιοτικού επιπέδου, και των πιο σκληρών οικονομικών ανταλλαγμάτων από όσο είχαν αντιμετωπίσει εδώ και πολλά χρόνια. Ζωηρές διαδηλώσεις το 2013 στην Τουρκία και την Βραζιλία προκλήθηκαν από τοπικά γεγονότα - μια επιθετική αντίδραση της αστυνομίας στις διαδηλώσεις εναντίον ενός σχεδίου να κοπούν πλατάνια από ένα άλσος στο κέντρο τής Κωνσταντινούπολης και η κατά εννέα σεντς αύξηση των ναύλων για τα δημόσια λεωφορεία στο Σάο Πάολο - αλλά πυροδότησαν μια ευρύτερη ανταπόκριση από πολίτες που αισθάνονται ότι έχουν δικαίωμα σε μια πιο υπεύθυνη διακυβέρνηση και σε υψηλότερης ποιότητας δημόσιες υπηρεσίες. Και στις δύο περιπτώσεις, ένας αξιοσημείωτος αριθμός διαδηλωτών ήταν μέλη τής πρόσφατα επεκταθείσας μεσαίας τάξης των χωρών τους. Είναι επίσης σαφές ότι η ολοένα και πιο ευρεία διαθεσιμότητα των σύγχρονων εργαλείων επικοινωνίας καθιστά ευκολότερο στους απογοητευμένους πολίτες να μοιράζονται τον θυμό τους και να οργανώνουν διαδηλώσεις. Για να διαχειριστούν αυτή την ευπάθεια, ορισμένοι πολιτικοί ηγέτες θα προσπαθήσουν να εκτρέψουν την δημόσια οργή προς άλλους στόχους.

Οι ηγέτες των ανεπτυγμένων κρατών, εν τω μεταξύ, βρίσκουν τον εαυτό τους επίσης υπό την πίεση μη-κρατικών δρώντων, που διαθέτουν εργαλεία για να επιβάλουν μεγαλύτερη διαφάνεια από όση οι ίδιοι οι πολιτικοί ηγέτες θα ήθελαν. Οι διαρροές από τον Edward Snowden, τον πρώην πράκτορα της Υπηρεσίας Εθνικής Ασφάλειας, έχουν υπονομεύσει σοβαρά την αξιοπιστία των ΗΠΑ σε πολλούς από τους συμμάχους τους. Η οργάνωση διαφάνειας WikiLeaks έκλεισε το έτος με την διαρροή ενός σχεδίου διαπραγμάτευσης για την Trans-Pacific Partnership (την Συνεργασία Εκατέρωθεν του Ειρηνικού), μια τεράστια εμπορική συμφωνία που περιλαμβάνει μια ντουζίνα χώρες τού Ειρηνικού, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Πολιτειών. Δεδομένης της ευκολίας με την οποία οι πληροφορίες γίνονται πλέον κοινές, και της δυσκολίας να σταματήσει κάθε διαρροή, ο αριθμός των παγκόσμιων ηγετών που θα αντιμετωπίσουν τέτοια προβλήματα θα αυξηθεί. Οι κυβερνήσεις, οι εταιρείες, ακόμη και οι μεγάλοι οργανισμοί μέσων μαζικής ενημέρωσης, δεν έχουν τα εφόδια για να χειριστούν αυτήν την «τυραννία σε πραγματικό χρόνο». Και περισσότερο από ποτέ, η γνώση είναι δύναμη – και, περισσότερο από ποτέ, η γνώση έχει εκδημοκρατιστεί.

Η τάση αυτή επεκτείνεται στην Κίνα, η οποία, παραδοσιακά, είχε μια πιο αδιαφανή κυβέρνηση. Οι πολίτες τής Κίνας δεν μπορούν, όμως, να εκλέξουν άμεσα τους ανώτερους πολιτικούς ηγέτες τής χώρας τους, αλλά έχουν άλλα μέσα πίεσης για αλλαγή και μεγαλύτερη διαφάνεια. Όταν ένα ατύχημα σε έναν αυτοκινητόδρομο στο βόρειο τμήμα τής Κίνας το 2012 άφησε 36 νεκρούς, ο Yang Dacai, ο επικεφαλής τού Επαρχιακού Γραφείου τής Ασφάλειας Εργασίας στην επαρχία Shaanxi, ήταν ο πρώτος που έφθασε για να επιθεωρήσει την ζημιά. Μια φωτογραφία του να χαμογελά μπροστά στη σκηνή του ατυχήματος εξαπλώθηκε σαν επιδημία.

Η λεγόμενη στην Κίνα «ανθρώπινη μηχανή αναζήτησης», μια ομάδα Κινέζων χρηστών τού Διαδικτύου αφοσιωμένων στο να εκθέτουν διεφθαρμένους ή ανίκανους αξιωματούχους, στη συνέχεια βρήκαν και άρχισαν να διαδίδουν φωτογραφίες τού Yang στα δημόσια καθήκοντά του να φορά μια σειρά από ακριβά ρολόγια χειρός που ήταν αξίας πολύ πέρα από τα οικονομικά μέσα ενός επαρχιακού υπαλλήλου ασφαλείας. Ο Yang βαφτίστηκε «Ο Αδελφός με το Ρολόι», και, τον Σεπτέμβριο του 2013, καταδικάστηκε σε 14 χρόνια φυλακή για δωροδοκία. Πέντε χρόνια πριν, είναι μάλλον απίθανο ότι κάποιος έξω από τον τομέα του θα είχε ποτέ ακούσει το όνομά του.

Με λίγα λόγια, οι πολιτικοί ηγέτες σε όλο τον κόσμο αντιμετωπίζουν εξαιρετικές πιέσεις που αφενός θα αυξήσουν την υπευθυνότητά τους και αφετέρου θα περιορίσουν τον διαθέσιμο χώρο τους για ελιγμούς. Επιπλέον, ο συντονισμός μεταξύ των πολιτικών ηγετών των διαφόρων χωρών είναι πλέον πιο διαφανής, και επομένως πιο δύσκολος από όσο ποτέ πριν. Ως εκ τούτου, τα αυξανόμενα προβλήματα του κόσμου που δεν γνωρίζουν σύνορα - από την κλιματική αλλαγή, τις αδυναμίες τής χρηματοοικονομικής αγοράς και τους κυβερνο-κινδύνους, μέχρι την παγκόσμια τρομοκρατία, την διάδοση των όπλων, καθώς και τον παραδοσιακό ανταγωνισμό για ισχύ - είναι λιγότερο πιθανό από ποτέ να επιλυθούν με επιτυχία.

Copyright © 2002-2012 by the Council on Foreign Relations, Inc.
All rights reserved.

Στα αγγλικά: http://www.foreignaffairs.com/articles/140274/ian-bremmer/lost-legitimacy

H γκρίζα ομοιόμορφη σκέψη που σκοτώνει τον πολιτισμό μας

Ηρακλής, Νέσσος & Δηιάνειρα

G.Diziani

Μείναμε χωρίς μύθους και ήρωες. 

Για πρώτη φορά στην ιστορία, δεν έχουμε μία αληθινή θέαση του κόσμου.

Άρθρο του Marcello Veneziani
Μετάφραση: Ιωάννης Αυξεντίου

Κάθε πολιτισμός εμψυχώνεται και στηρίζεται από μία θέαση του κόσμου, η οποία εκφράζεται μέσω κάποιων μύθων που αφηγούνται τη θεμελίωση του. Η Weltanschauung (ελλ. κοσμοθέαση) είναι μία αντίληψη της ζωής σε σχέση με τον Κόσμο, με τα ορατά και τα αόρατα, τα συγκεκριμένα και τα πνευματικά πράγματα. Προέρχεται από τη θρησκευτική αίσθηση, αντλεί από την τέχνη και από τη σκέψη, συνδέεται με τους χαρακτήρες, με τα έθιμα και τις παραδόσεις, αναγνωρίζεται στην ιστορία και εκφράζεται σε μία πυραμίδα μύθων.

Το όραμα του κόσμου λειτουργεί ως μοντέλο, θεμελιωτική ιδέα, κοινοτική αναφορά και προσανατολισμός για τη ζωή. Αποτελεί το σημείο συνοχής κάθε πολιτισμού. Για πρώτη φορά στην ιστορία η κοινωνία μας φαίνεται να χαρακτηρίζεται από την απουσία ενός οράματος του κόσμου ή μάλλον για το ανάποδό του. Πράγματι, η παγκοσμιοποίηση είναι θέαση του κόσμου ως μια μηχανιστική διαδικασία, χωρίς ένα όραμα του συνόλου. Στο παρελθόν, μικροί κόσμοι τροφοδοτούνταν από μεγάλα οράματα του κόσμου. Αντιθέτως, ο παγκοσμιοποιημένος κόσμος είναι τυφλός, στερημένος από ένα οργανικό όραμα. Η μεταφυσική αρχή του είναι η ελευθερία, ο ορίζοντας του είναι η τεχνική, το παράδειγμα του είναι η χρηματοπιστωτική αγορά, η κυρίαρχη ιδέα του είναι το άτομο, ανεξάρτητο από την κοινότητα στην οποία βρίσκεται. Η παγκοσμιοποιημένη κοινωνία γυρίζει την πλάτη στον Πλάτωνα, απορρίπτει το όραμα, απορρίπτει έναν πατέρα ή ένα παράδειγμα, απορρίπτει έναν άξονα ή έναν κανόνα αναφοράς.

Η ομοιόμορφη σκέψη είναι η αντανάκλαση της παγκοσμιοποίησης επάνω στο επίπεδο των ιδεών και των συμπεριφορών. Αποτελείται από περισσότερα στοιχεία, σαν ένα μυθολογικό ον, μία διασταύρωση πολλών ζώων, που έχει ως πόδια τον καπιταλισμό, ως δόντια την παγκόσμια αγορά, ως νύχια την τεχνολογία, ενώ το μυαλό του είναι εμποτισμένο από τον πολιτικά ορθό, βιοηθικό κώδικα. Είναι ο καρπός ενός μείγματος μεταξύ της απόλυτης κυριαρχίας της αγοράς, της υπεροχής της τεχνικής και του πρακτικού-λειτουργικού σύμπαντος της καθώς και της πρόσληψης του ριζοσπαστικού-προοδευτικού ιδεολογικού κανόνα με τα αντίστοιχα τοτέμ και ταμπού του. Παρατηρώντας τον, αντιλαμβάνεται κάποιος πως δεν υπάρχει σκέψη αλλά μία διαδικασία που τείνει να ισοπεδώνει τις διαφορές, το λεξικό και τις συμπεριφορές και να σβήνει ιδέες, σκέψεις και οράματα.

Στην τυφλή κοινωνία, στερημένη από το όραμα του κόσμου, η οπτική του καθενός βρίσκεται στο παραθυράκι του ή στο πεδίο πρόσβασής του στο διαδίκτυο. Δεν έχει πια έννοια να προσλαμβάνει κανείς μία γενική θέαση των πραγμάτων σε σχέση με τη γέννηση και το θάνατο, την ψυχή και το σώμα, το είναι και το γίγνεσθαι, την κοινότητα και την παράδοση, τον κοσμικό και βιολογικό κύκλο, το θρησκευτικό αίσθημα και το δεσμό με την πατρίδα. Και εάν κάποιος επιμένει να καλλιεργεί αυτή την όραση, πρέπει να την καθιστά εσωστρεφή, συνδεδεμένη μόνο με την ιδιωτική του διάσταση. Έτσι, μειώνοντας τις οράσεις του κόσμου σε χόμπι ή προσωπικές πεποιθήσεις, καθένας έχει την προσωπική του συλλογή από φιγούρες…

Η κοινωνία δεν έχει πια έναν κοινό κόσμο, εκτός από εκείνον της τεχνοεμπορικής ανταλλαγής. Η μόνη καθολικότητα είναι αυτή των τεχνολογικών εργαλείων, της οικονομίας και των εμπορευμάτων. Όποιος θέλει να έχει οράματα του κόσμου, έλεγε ο Max Weber, ας πάει στον κινηματογράφο. Μόνο στη διάσταση της fiction ή της heroic fantasy, στο περιθώριο της ζωής ή στον ιδιωτικό χώρο, είναι δυνατόν να καλλιεργηθούν προσωρινά οράματα, χίλιες οράσεις του κόσμου, ιδιωτικές, επιφανειακές και μεταβαλλόμενες, στις οποίες θα αφοσιωθεί η μοναξιά του θεατή. Ο μύθος γίνεται εφήμερη εικόνα ή παιχνίδι πάνω στην οθόνη, το όραμα μειώνεται σε ταινία ή φιγούρα. Ο κόσμος ταυτίζεται με το 'εγώ' του καθενός, το όλο χάνεται από την όραση. Δεν έχει σημασία εδώ να καθορίσουμε εάν αυτό είναι πρόοδος ή οπισθοδρόμηση, εάν είναι ένα σημείο χειραφέτησης ή παρακμής.

Αυτή η στροφή μεταμορφώνει ριζικά το ανθρώπινο, το τροποποιεί γενετικά. Οι μετα-ανθρώπινες τροποποιημένες υπάρξεις, με μειωμένες κριτικές, νοητικές και πνευματικές ικανότητες και ηθική, αντικαθιστούν το όραμα του κόσμου με ένα ψηφιοποιημένο αυτοματισμό. Είναι σαν να έσβησαν ή να αποσυνδέθηκαν οι σύνδεσμοι και οι αισθητήρες που ενώνουν το σώμα με το μυαλό, τις αισθήσεις με τη νόηση, τους ανθρώπους μεταξύ τους και με τον κόσμο, την ψυχή με το βιολογικό οργανισμό και τις ψυχικές καταστάσεις με το τοπίο.

Η όραση του κόσμου εισάγει τον άνθρωπο σε ένα πλαίσιο πιο μεγάλο από αυτόν. Τον οδηγεί να παρατηρεί το όλο και να μην χάνεται στο ιδιαίτερο, να αναγνωρίζει ανώτερους σκοπούς πέραν από την απλή πρόοδο του χρόνου, των σωμάτων και των μηχανών. Του δίδει τη δυνατότητα να υπερβεί την παρούσα κατάσταση των πραγμάτων, να μην ικανοποιείται από τις υπάρχουσες δομές. Από το όραμα του κόσμου αναδύεται το οραματιστικό πνεύμα όποιου ξέρει να βλέπει πέρα και να πραγματοποιεί εκείνο που ακόμη δεν υπάρχει. Ο ουτοπιστής εξαλείφει την πραγματικότητα, αντιπαραθέτει ριζικά την παρούσα ‘πόλη’ με τη μέλλουσα ‘πόλη’. Aντιθέτως, ο οραματιστής αισθάνεται μαιευτής, προτίθεται να πραγματώσει ‘αυτό που είναι’, όχι να το εξαλείψει. Ο μύθος είναι η πυξίδα του. Ο οραματιστής δεν ψάχνει το ‘νέο άνθρωπο’, έχει ένα μεταφυσικό βλέμμα, πηγαίνει πέρα αλλά όχι ενάντια στην πραγματικότητα και το ανθρώπινο. Βλέπει στην ιδέα την επίτευξη της πραγματικότητας, όχι την άρνησή της. Είναι το άνθος που δίνει τους καρπούς, είναι το άγουρο που ωριμάζει, είναι η δύναμη που γίνεται πράξη.

Κάθε όραση του κόσμου μας συνδέει στη ζωή, στο παρελθόν και στο μέλλον. Ελέγχει τις βαρβαρότητες της εξειδίκευσης που αγνοεί το όλο και συγκεντρώνεται στο επιμέρους. Η όραση του κόσμου είναι διασύνδεση και σχέση, όπως ο Λόγος και ο μύθος, η πόλη και η θρησκεία, η αγάπη και η φιλία. Γεννά πνευματική δραστηριότητα, προκαλεί τη σκέψη και την πράξη που υπογραμμίζουν την ανθρωπιά μας. Είναι η ευφυΐα του πραγματικού.

Από την όραση του κόσμου αναδύεται η διαχωριστική γραμμή που χάραξε ο Δάντης μεταξύ των κακών και αυτών που ακολουθούν την αρετή και τη γνώση.

http://theodotus.blogspot.com/2018/11/blog-post_45.html#more